In de nacht van 12 op 13 augustus vind het hoogtepunt plaats van de jaarlijkse Perseïden meteorenzwerm. Dit jaar zijn de omstandigheden zeer gunstig aangezien het op 10 augustus nieuwe maan is en de dagen erna de maan al vroeg ondergaat. Hierdoor moet het dit jaar ook mogelijk zijn om ook zwakkere meteoren te kunnen zien. Indien het weer meewerkt, moet het mogelijk zijn tot honderd meteoren of 'vallende sterren' te zien per uur. Elk jaar in augustus doorkruist de Aarde de baan van de komeet Swift-Tuttle. Op de baan van deze komeet bevindt zich heel wat achtergelaten gruis en stof. Eenmaal de Aarde deze baan kruist, komt dit stof en gruis met hoge snelheid in de atmosfeer van onze planeet terecht waar het opbrandt. De Perseïdenzwerm is genoemd naar het sterrenbeeld Perseus aangezien de vallende sterren uit dit sterrenbeeld lijken te komen. Het punt aan de nachtelijke hemel waar meteoren lijken vandaan te komen heet de radiant. De eerste Perseïden verschijnen al half juli maar op 11, 12 en 13 augustus vind het jaarlijkse hoogtepunt plaats waarna de activiteit terug afneemt. De PerseÏden meteorenzwerm is bij het grote publiek het meest bekend aangezien deze in de zomer plaatsvinden en veel mensen in die periode genieten van dit schouwspel ergens op een donkere locatie. Om meteoren te zien heb je geen verrekijker of telescoop nodig. Een stoel om in te zitten en een wolkenloze nacht is alles wat je nodig hebt. Naast de Perseïden zijn er elk jaar nog verschillende andere meteorenzwermen te zien zoals de Leoniden, Geminiden en Draconiden. De komeet Swift-Tuttle die de Perseïden veroorzaakt werd in 1862 ontdekt en draait één maal om de 133 jaar om de zon.

Voor de 9e keer vormt het domein de Palingbeek (rondom Volkssterrenwacht Astrolab Iris) te Ieper het decor voor de grootste starparty van de Benelux. Ooit gestart naar het voorbeeld van het ITV te Vogelsberg (Duitsland) is Starnights uitgegroeid tot een volwaardig alternatief voor de Belgische en Nederlandse waarnemers.

De Volkssterrenwacht Astrolab Iris blijft de ‘place to be’ en ook het succesvolle concept bleef onveranderd ten opzichte van de voorgaande jaren. Op vrijdagavond openen we met een hemeljournaal en een praktische toelichting. Op zaterdagnamiddag kunnen de deelnemers een 5tal interessante lezingen volgen die allen te maken hebben met praktische sterrenkunde.

Maar het belangrijkste blijft natuurlijk het waarnemen zelf. Bij helder (en minder helder) weer worden de telescopen opgesteld rond de sterrenwacht en wordt er waargenomen tot in de vroege uurtjes. Dit jaar wordt ook de nieuwe 68cm newton-telescoop van de sterrenwacht voorgesteld en kan er ook (onder begeleiding) mee waargenomen worden.
Zoals de traditie het wil worden ook de Messier-certificaten uitgedeeld aan Belgische laureaten en kunnen de bezoekers hun instrumentarium uitbreiden dankzij de aanwezige astroshops.

Inschrijven kan je doen via de website www.starnights.be. Er zijn speciale voorwaarden voor jongeren en voor wie het hele weekend komt. Op de site kan je ook het programma bekijken alsook enkele praktische zaken raadplegen.

Starnights is dit jaar een organisatie van de Astro-Event-Group vzw uit Oostende, met de steun van de volkssterrenwacht Astrolab Iris.

Meer informatie

Een internationaal team van astronomen heeft met behulp van instrumenten van ESO's Very Large Telescope (VLT) in Chili en archiefgegevens van de Hubble Space Telescope de zwaarste ster ooit ontdekt. Een van de onderzochte sterren door het team, dat onder leiding stond van Paul Crowther, was bij zijn geboorte meer 300 maal zo zwaar als onze zon en maakt deel uit van de sterrenhoop R136. Deze verzameling van zware en hete sterren bevindt zich in de Tarantulanevel en maakt deel uit van de Grote Magelhaense Wolk. De zwaarste ster ooit is iets meer dan een miljoen jaar oud en heeft in zijn korte leven al een vijfde van zijn massa afgestoten door zijn enorme omvang. Momenteel is de ster 265 maal zo zwaar als onze zon en bij zijn geboorte moet R136a1 maar liefst 320 zonmassa's gehad hebben. Indien deze gigantische ster zich op de plaats zou bevinden van onze zon, zou het verschil in licht net zo groot zijn als dat tussen de maan en de zon. R136a1 is hierdoor nu niet enkel de zwaarste ster maar is nu ook de ster met de grootste lichtkracht (10 miljoen keer zo groot als de zon). In de sterrenhoop R136 bevinden zich slechts vier sterren die bij hun geboorte zwaarder waren dan 150 zonmassa's. Toch produceren de vier sterren samen bijna de helft van de deeltjeswind en het stralingsvermogen van de totale sterrenhoop die uit meer dan 100 000 sterren bestaat. Dergelijke zware sterren zijn zeer uitzonderlijk en ontstaan enkel in zeer compacte sterrenhopen. Zware sterren kennen een korte levensduur en produceren een zeer sterke deeltjeswind waardoor deze sterren hun geheimen niet makkelijk prijsgeven voor sterrenkundigen.

Klik hier voor ESO's persbericht!

Het Amerikaanse ruimtevaartagentschap NASA maakte op zaterdag 17 juli bekend dat de Wide-field Infrared Survey Explorer (WISE) de afgelopen maanden de volledige sterrenhemel met succes in kaart heeft gebracht. De WISE infrarood-telescoop werd op 14 december 2009 gelanceerd vanop Cape Canaveral waarna de groothoek telescoop begon aan zijn wetenschappelijke missie. Dit 750 kilogram zware observatorium had als taak zoveel mogelijk ongekende koele objecten in kaart te brengen zoals bruine dwergen, kometen en asteroïden die men het best kan detecteren in infrarood. Alles samen maakte WISE de afgelopen maanden 1,3 miljoen opnamen van de sterrenhemel en ontdekte de ruimtetelescoop meer dan 25 000 nieuwe asteroïden waarvan de meeste zich tussen de planeten Mars en Jupiter bevinden. Iets meer dan 90 van de pas ontdekte asteroïden zijn zogenaamde Near-Earth Objects. Daarnaast ontdekte de 320 miljoen dollar dure WISE telescoop in de buitenste regionen van het zonnestelsel ook meer dan twaalf nieuwe kometen. Nu het eerste deel van de missie klaar is, zal WISE de helft van de sterrenhemel nog eens in kaart brengen tot de koelvloeistof aan boord van de ruimtetelescoop op is.

Klik hier voor het NASA persbericht!

Sterrenkundigen hebben met behulp van de Cosmic Origins Spectrograph aan boord van de Hubble Space Telescope ontdekt dat de in 1999 ontdekte exoplaneet HD 209458b een komeetachtige gasstaart heeft. De gasstaart wordt veroorzaakt doordat de grote planeet zich op zo een kleine van zijn moederster bevindt dat de hele atmosfeer van de planeet de ruimte in verdwijnt. Europese astronomen hadden eerder ook al bij deze exoplaneet in zijn atmosfeer extreem hoge windsnelheden ontdekt. HD 209458b weegt iets minder zwaar dan de planeet Jupiter maar is groter in omvang. De planeet staat 100 maal dichter tot zijn ster dan Jupiter zich van de zon bevindt. Elke 3,5 dagen maakt deze planeet één omwenteling om zijn moederster die zich 153 lichtjaar van de Aarde bevindt. Telkens wanneer de exoplaneet zich vanaf de Aarde gezien voor zijn moederster beweegt, wordt er gas waargenomen dat met een snelheid van 35 000 kilometer per uur in onze richting wordt geblazen. Dit gas wordt onder invloed van de deeltjeswind van de ster de ruimte ingeblazen.

Klik hier voor het originele NASA persbericht!

Het Solar Dynamics Observatory (SDO) toont ons de pracht van het nieuwe actieve zonnevlekkengebied 1087. Onderstaande afbeelding in extreem ultraviolet licht, genomen door SDO toont ons de pracht van dit gebied. Het gebied vormt inmiddels een gevaar voor grote zonnevlammen (10% kans op een M-klasse zonnevlam) en zal de komende dagen goed in het oog worden gehouden.

Bekijk video

De nieuwe editie van juli ligt in het digitale boekenrek!

De Guidestar is een gratis digitale nieuwsbrief in PDF-vorm van de Astro Event Group (AEG) uit Oostende. Dit non-profit product heeft als doel zoveel mogelijk mensen te informeren over sterrenkunde, ruimtevaart en klimatologie. Dit gebeurt onder de vorm van uitgebreide artikelen, nieuwsberichten en aankondigingen die voorzien werden van een prachtige lay-out met tal van illustraties en foto's. De redactie van Guidestar werkt dan ook nauw samen met de Belgische astro-sites Spacepage.be, Belgium in Space, deSterren.net, astronomie.be en komt maandelijks tot stand dankzij de technische ondersteuning van de volkssterrenwacht AstroLAB Iris.

Bekijk nieuwsbrief