Wie in de wereld van astrofotografie stapt, wordt al snel geconfronteerd met een overweldigende hoeveelheid apparatuur, software en technische kennis die nodig lijkt om ook maar een fatsoenlijk plaatje van een nevel te maken. De DwarfLab Dwarf 3 gooit die drempel radicaal omver. Dit compacte apparaatje, nauwelijks groter dan een dik boek, combineert telescoop, astrocamera en gemotoriseerde montering in één geïntegreerd systeem dat je in minuten operationeel hebt. Maar is het meer dan een speeltje? Na uitgebreid testen in uiteenlopende omstandigheden is het antwoord volmondig: ja!
Hoe werd de Dwarf 3 getest?
Wij hebben de Dwarf 3 uitvoerig getest met equatoriale opstelling, dit omdat dit een ingebouwde functie is en dit de beste resultaten levert op vlak van astrofotografie. Daarnaast hebben wij de Dwarf 3 ook getest in een omgeving met veel lichtvervuiling en in een periode waarin er veel maanlicht was. De gemaakte beelden werden enkel bewerkt door de inwendige software van de Dwarf 3 in combinatie met Lightroom Mobile en niet door professionele astrosoftware zoals Siril.Wat is de Dwarf 3?
De Dwarf 3 is een zogeheten "smart telescope" of smartscope: een volledig geautomatiseerd astrofotografisch systeem dat hardware en software naadloos integreert. Het is de derde generatie van DwarfLab's populaire Dwarf-reeks en vertegenwoordigt een aanzienlijke sprong ten opzichte van zijn voorganger, de Dwarf II. Het hart van het systeem is een apochromatische telelens van 35mm opening met een brandpuntsafstand van 150mm, wat neerkomt op een lichtverhouding van f/4,3. De "apo"-constructie met meerdere ED-glaasjes (extra-low dispersion) zorgt ervoor dat chromatische aberratie sterk wordt onderdrukt. Licht van verschillende golflengtes wordt nauwkeurig samengebracht in hetzelfde brandpunt, wat resulteert in scherpe, kleurgetrouwe opnames zonder de storende paarse zoom die je bij goedkopere optica ziet. Geavanceerde anti-reflectiecoatings op de lenzen verhogen de lichttransmissie en verminderen interne reflecties verder. De sensor achter deze optiek is de Sony IMX678 CMOS met STARVIS 2-technologie, een sensor die astrofotografen zullen herkennen van de populaire ZWO ASI678MC camera. Met 8,3 megapixel en een pixelgrootte van 2 µm, een verbetering van maar liefst 90% ten opzichte van de Dwarf II, biedt deze sensor uitstekende prestaties bij zwak licht, lange sluitertijden met weinig ruis en een hoge signaal-ruisverhouding. Het apparaat weegt slechts 1,3 kg en past in een cameratas.
Technische specificaties op een rij
De telelens heeft een opening van 35mm en een brandpuntsafstand van 150mm (f/4,3). Het gezichtsveld bedraagt ongeveer 2,93 bij 1,65 graden. De bijgeleverde groothoeklens heeft een opening van 3,4mm met een effectieve brandpuntsafstand van 45mm na sensorcorrectie. De resolutie van beide lenzen bedraagt 8,3 megapixel. De maximale belichtingstijd in Astro-modus loopt op tot 60 seconden in equatoriale modus. De interne opslag bedraagt 128 GB, en de accu heeft een capaciteit van 10.000 mAh goed voor 4 tot 6 uur gebruik. Het apparaat ondersteunt JPEG, PNG, TIFF en FITS-bestanden. Met slechts 1,3 kg is de Dwarf 3 uiterst licht. De concurrent Seestar S50 weegt 2,5 kg, bijna het dubbele. Voor reizende astrofotografen die hun uitrusting in een handbagage willen meenemen of te voet donkere observatielocaties willen bereiken, is dit gewichtsverschil bijzonder relevant.
Wat wordt er allemaal meegeleverd?
Wie de doos van de Dwarf 3 opent, vindt een zorgvuldig samengesteld pakket. De telescoop zelf gaat uiteraard mee, vergezeld van een zachte draagtas van goede kwaliteit die genoeg ruimte biedt voor het apparaat en zijn bijbehorende accessoires. Het magnetische zonnefilter, onmisbaar voor veilige zonsobservatie, zit in een apart beschermzakje zodat het delicate filterglas onderweg niet kan beschadigen. Verder zitten er een USB-C oplaadkabel en een reinigingsdoekje bij, aangevuld met een beknopte opstartgids om nieuwe gebruikers snel op weg te helpen. De drie ingebouwde filters, het VIS-filter, het Astro-filter en het Dual-Band filter, zijn uiteraard verwerkt in het apparaat zelf en hoeven niet apart te worden geïnstalleerd. Hetzelfde geldt voor de 128 GB interne opslag en de krachtige 10.000 mAh accu. Eén ding valt op door zijn afwezigheid: een statief. Waar de voorganger Dwarf II nog met een eigen statief werd geleverd, moet de Dwarf 3-koper dit apart voorzien. Gelukkig is het apparaat compatibel met elk camerastatief dat over een standaard ¼-inch 20-schroefdraad beschikt, wat bij vrijwel alle gangbare foto- en videostatieven het geval is. Dit hoeft dus geen struikelblok te zijn, maar verdient wel aandacht voor wie het apparaat voor het eerst aanschaft.
Drie ingebouwde filters: een slimme keuze
Een van de meest onderscheidende technische kenmerken van de Dwarf 3 is het ingebouwde filterwiel met drie posities, instelbaar via de app vóór het starten van een sessie. Het VIS-filter dekt het bereik van 430 tot 650nm en functioneert als een standaard visueel filter, ideaal voor daglichtfotografie van landschappen en wildlife, en voor opnames van de zon en maan. Het Astro-filter strekt zich uit tot de infraroodgrens op 690nm, waardoor het bijzonder geschikt is voor sterrenhopen, melkwegstelsels en zwak-licht astrofotografie. De uitgebreide golflengterespons pikt meer licht op uit emissienevel dan een gewone camera. Het Dual-Band filter is de echte topper voor lichtpollutieomgevingen: het isoleert specifiek de OIII-lijn op 500,7nm, Hβ op 486nm en de cruciale Hα-emissie op 656,3nm. Hierdoor worden stadslichten en maanlicht grotendeels geblokkeerd terwijl de karakteristieke gloed van emissienevels zoals de Rozetnevel of de Orionnevel wordt versterkt
Waarin onderscheidt de Dwarf 3 zich van andere smart telescopes?
De Dwarf 3 heeft het ruimste gezichtsveld van de drie budgetalternatieven: 2,9 bij 1,7 graden, wat neerkomt op ongeveer zes volle manen naast elkaar. De Seestar S30 biedt 1,2 bij 2,13 graden, terwijl de Seestar S50 slechts 0,7 bij 1,3 graden beslaat, net genoeg voor één volle maan. Dit brede gezichtsveld maakt de Dwarf 3 bijzonder geschikt voor grote uitgestrekte objecten zoals de Andromedanevel, de Rozetnevel of de Plejaden, die bij de Seestar S50 gewoon niet volledig in beeld passen zonder mosaïekfotografie. De Vaonis Vespera Pro leidt het veld met een 12,5 megapixel sensor, maar de Dwarf 3 deelt met de Vaonis Vespera II en de Unistellar Odyssey de tweede positie met 8 megapixel. De Seestar S50 en S30 scoren met slechts 2 megapixel aanzienlijk lager. In de prijsklasse rond de 500 euro is de Sony IMX678 STARVIS 2-sensor van de Dwarf 3 dus ronduit uitzonderlijk. Het verschil is zichtbaar in de beelden: fijnere details, meer kleurdiepte en betere prestaties bij zwak licht. De drie ingebouwde filters zijn wellicht het meest onderscheidende technische kenmerk van de Dwarf 3 ten opzichte van zijn directe concurrenten. Terwijl de Seestar S50 en S30 ook een ingebouwd filter hebben, biedt de Dwarf 3 een volledig filterwiel met drie posities: een VIS-filter, een Astro-filter en een Dual-Band filter dat specifiek de Hα-, Hβ- en OIII-emissiegolflengten doorlaat. Geen enkel ander apparaat in dit prijssegment biedt dit. Het dual-band filter is een grote troef voor wie vanuit lichtpollutiegebieden fotografeert, wat voor de meeste Belgische en Nederlandse gebruikers de dagelijkse realiteit is. De 128 GB interne opslag en de batterijcapaciteit van de Dwarf 3 zijn de beste in zijn klasse. Ter vergelijking: de Seestar S50 biedt slechts 64 GB opslag en een kortere batterijduur, de Seestar S30 Pro heeft eveneens een interne opslag 64 GB. Wie een volledige nacht autonoom wil fotograferen zonder tussentijds te moeten opladen, heeft aan de Dwarf 3 ruimschoots genoeg.
Wat kan je allemaal met de Dwarf 3 doen?
De veelzijdigheid van de Dwarf 3 is opmerkelijk. De verschillende opnamemodi sluiten naadloos aan bij de belangen van diverse gebruikers. Voor zonneobservatie levert de meegeleverde magnetische zonnefilter een veilige basis voor het vastleggen van zonnevlekken en de zonnegranulatie. De Sun Track-modus houdt de zon automatisch in beeld terwijl je sluitertijd, gain en live stacking via de app bijstelt. Lunaire fotografie in Astro-modus met live stacking en 4K-resolutie onthult kratersystemen in verbluffend detail.
Voor deep-sky objecten is de werkwijze even eenvoudig als effectief. Na het inschakelen voert de Dwarf 3 automatisch plate solving uit: aan de hand van sterrenveldherkenning bepaalt het systeem zijn exacte positie en oriëntatie aan de hemel. Daarna selecteer je een doelwit uit de ingebouwde Atlas-sterrenkatalogus en de Dwarf 3 slaat zelfstandig aan op zijn doel. Vervolgens start je de live stacking: het apparaat maakt continu korte opnames die in realtime worden gestapeld, waardoor het doelwit geleidelijk tevoorschijn komt uit de achtergrond. Na tien minuten is de Andromedanevel al duidelijk herkenbaar in de app. De equatoriale modus is een technische troef die de Dwarf 3 onderscheidt van veel concurrenten in dit prijssegment. Door het apparaat met de achterkant naar het noorden te richten en te kantelen op de hoek van je geografische breedte, simuleert het systeem een equatoriale montering. Hierdoor wordt veldrotatie, het verschijnsel waarbij sterren spoor trekken als boogjes in plaats van puntjes bij lang belichten, sterk gereduceerd. Dit maakt belichtingstijden tot 60 seconden mogelijk, wat een wereld van verschil maakt voor het fotograferen van uitgestrekte nevels.
Naast sterrenkunde schittert de Dwarf 3 overdag als een krachtige telelens voor het fotograferen of filmen van vogels en andere dieren. De groothoeklens maakt panoramafoto's mogelijk met AI-gestuurde beeldsamenvoeging. De zogenaamde "1 miljard pixel panorama"-modus levert indrukwekkende breedbeeldopnames op.
Waarom zou je de Dwarf 3 kopen?
Voor beginners is het antwoord simpel: geen enkel ander systeem in deze prijsklasse is zo laagdrempelig. Binnen vijf minuten na het uitpakken fotografeer je de Andromedanevel. Er is geen kennis nodig van equatoriale coördinaten, poolsternuitlijning of beeldstacking software. Voor meer ervaren astrofotografen is de Dwarf 3 een ideale reistelescoop. Hij past in een cameratas, weegt minder dan een gemiddelde camerabody met telelens en kan volledig autonoom opereren. De planningsfunctie in de app laat je sessies vooraf inroosteren: de Dwarf 3 begint 's nachts automatisch met fotograferen terwijl jij slaapt, en 's ochtends heb je een verzameling gestapelde opnames klaarstaan. De ruwe FITS-bestanden lenen zich uitstekend voor nabewerking in professionele software als Siril of PixInsight. De Sony IMX678-sensor levert voldoende dynamisch bereik en lage basisruis om ook in externe software indrukwekkende resultaten te halen.
De batterijprestaties zijn bovendien verrassend goed. Bij temperaturen rond het vriespunt houdt een volle accu meer dan vier uur stand. Bijzonder is dat het apparaat in vochtige omstandigheden nauwelijks dauw aantrekt op de lenzen, vermoedelijk doordat de accu het systeem licht opwarmt. De firmware en app worden regelmatig bijgewerkt, en DwarfLab heeft online een actieve community en een roadmap met nieuwe functies. De Infinity Lab suite die in de zomer van 2025 werd gelanceerd, voegde tools toe voor multi-sessie stacking (Mega Stack), professionele beeldverbetering inclusief sterverwijdering en ruisonderdrukking (Stellar Studio) en cloud-gebaseerde panoramasamenvoeging (Pano Weave).
Zijn er beperkingen?
Eerlijkheid gebiedt te zeggen dat de Dwarf 3 zijn beperkingen heeft. De opening van 35mm is fysiek klein. De fundamentele wetten van de optica dicteren dat een grotere spiegel of lens meer licht vangt en meer detail oplost. Wie uitgebreide nevels op hoog detailniveau wil fotograferen, zal uiteindelijk willen uitwijken naar een instrument met meer oppervlak. De equatoriale modus werkt, maar vraagt enige gewenning. De instellingsprocedure is minder intuïtief dan een traditionele poolsternuitlijning en vroege gebruikers meldden occasionele issues bij het opzetten ervan. Firmware-updates hebben dit verbeterd, maar verwacht geen plug-and-play ervaring bij de eerste poging.
De groothoeklens heeft geen instelbare scherpstelling. Voor dagtijd- en Melkwegfotografie is de vaste scherpstelling acceptabel, maar voor precieze sterrenveldopnames kan het resultaat iets zachter uitvallen dan wenselijk. Verder zitten er kleine sporen van coma in de hoeken van het beeld bij de telelens zichtbaar bij hoge uitvergroting, een eigenschap die bij vrijwel alle compacte systemen in deze klasse voorkomt. De Dwarf 3 wordt verkocht zonder statief, terwijl de voorganger er wel één meeleverde. Elke fotograaf met een standaard camerstatief met ¼-inch schroef is klaar, maar het is een punt van aandacht voor nieuwe gebruikers. Ten slotte is de concurrentie hevig. De ZWO Seestar S30 biedt een vergelijkbaar concept aan een lagere prijs, al heeft de Dwarf 3 een grotere opening en betere sensor.
Dwarf 3 ten opzichte van andere smart telescopes?
De Dwarf 3 onderscheidt zich door zijn uniek dubbel camerasysteem: een 150 mm telephoto lens en een 6,7 mm groothoeklens, wat hem fundamenteel anders maakt dan concurrenten als de Seestar S30 Pro en de Vespera-modellen. De telephoto lens maakt gebruik van ED-glas voor kleurnauwkeurige opnames, terwijl de groothoeklens volledig geschikt is voor astrofotografie én gigapixel-panorama's, functies die bij de concurrentie volledig ontbreken. De Sony IMX678 STARVIS 2-sensor zorgt voor uitstekende gevoeligheid bij weinig licht, en de drie ingebouwde filters (VIS, Astro en Dual-Band) maken de Dwarf 3 bijzonder sterk voor nevelfotografie onder lichtvervuilde omstandigheden. De ingebouwde Neural Processing Unit (NPU) met 5 TOPS rekenkracht stuurt AI-gestuurde objectherkenning, automatisch volgen en real-time beeldverwerking aan, wat de Dwarf 3 slimmer maakt dan zijn concurrenten. Op vlak van multimedia biedt hij 4K-video op 30 fps en 2K op 60 fps, kwaliteit die de Seestar- en Vespera-modellen niet evenaren. De 128 GB interne opslag en 10.000 mAh batterij goed voor 10 uur sessietijd zijn beide het beste in zijn prijsklasse. Met slechts 1,3 kg en een standaard ¼-inch statiefaansluiting is hij bovendien de meest reisklare optie. Waar de Seestar S50 en Vespera Pro een grotere aperture bieden voor diepere deep-sky beelden, missen zij de veelzijdigheid van de Dwarf 3 als echte alleskunner voor dag- én nachtfotografie. Kortom, de Dwarf 3 is de meest veelzijdige smart telescoop in zijn prijsklasse, voor beginners én enthousiaste amateurs die de grenzen van betaalbare astrofotografie willen verkennen.
Onze eindconclusie
De DwarfLab Dwarf 3 is een technisch doordachte smartscope die zijn beloftes waarmaakt. De combinatie van apochromatische ED-optiek, de Sony IMX678 STARVIS 2-sensor, drie ingebouwde filters inclusief een dual-band optie, equatoriale modus, 128 GB interne opslag en een autonome planningsfunctie is in dit formaat en aan deze prijs uniek. Of je nu voor het eerst de Andromedanevel wil vastleggen of als reizende astrofotograaf op zoek bent naar een ultradraagbaar systeem, de Dwarf 3 levert resultaten die verrassen en inspireren. De sterren zijn letterlijk binnen handbereik.
Waar kan je de Dwarf 3 aankopen?
Wij konden de Dwarf 3 langdurig testen en reviewen dankzij Telescoop.nl!
