Jupiter, de koning van het zonnestelsel, is zonder twijfel een van de meest spectaculaire objecten die amateur astronomen kunnen waarnemen. Deze reusachtige gasplaneet, meer dan elf keer zo breed als de Aarde en zwaarder dan alle andere planeten samen, biedt een fascinerend schouwspel aan de nachthemel. Van de dynamische wolkenbanden tot de iconische Grote Rode Vlek en het ballet van de vier grote Galileïsche manen, Jupiter is een wereld vol beweging en verandering. In deze uitgebreide gids verkennen we wanneer en hoe u Jupiter het beste kunt waarnemen, waarom de planeet soms extreem helder verschijnt, en welke technieken en instrumenten het meest geschikt zijn voor optimale waarnemingen.

Saturnus, de prachtige geringde planeet, behoort tot de meest fascinerende objecten aan de nachthemel. Voor zowel ervaren amateur astronomen als beginnende sterrenliefhebbers biedt deze gasreus een spectaculair schouwspel dat met relatief eenvoudige middelen te bewonderen valt. In deze uitgebreide gids bespreken we wanneer en hoe u Saturnus het beste kunt waarnemen, waarom de planeet soms opvallend helder verschijnt, en welke technieken en instrumenten het meest geschikt zijn voor optimale waarnemingen.

Aan de nachtelijke hemel kunnen we bij goede omstandigheden soms wel vijf planeten zien zonder hulp van binoculairen of telescopen. Planeten lijken met het blote oog op het eerste zicht op sterren maar je kan makkelijk leren ze van de sterren te onderscheiden. In dit artikel bespreken we de planeten die we met of zonder telescoop kunnen waarnemen.

Wie op een heldere nacht naar de sterrenhemel kijkt, kan soms iets merkwaardigs opmerken: een planeet die zich wekenlang langzaam langs de hemel beweegt, en dan plotseling lijkt stil te staan, om vervolgens een tijdje “achteruit” te gaan. Deze ogenschijnlijk vreemde dans, waarbij een planeet tijdelijk in tegengestelde richting aan de sterrenhemel beweegt, noemen we retrograde beweging. Het is een verschijnsel dat al duizenden jaren mensen heeft verbaasd en dat een belangrijke rol speelde in de ontwikkeling van ons begrip van het zonnestelsel. In dit artikel duiken we in de geschiedenis en de natuurkunde achter retrograde beweging. We ontdekken wie dit fenomeen voor het eerst waarnam, hoe astronomen probeerden het te verklaren, en waarom het uiteindelijk een cruciale aanwijzing bleek voor het heliocentrische wereldbeeld van Copernicus en Kepler.

De planetaire fase is een sterrenkundige term dat het verlichte deel van een planeet omschrijft. Net zoals bij de maanfase is de planetaire fase afhankelijk van de relatieve positie van de Zon, de planeet en de waarnemer.